Subtiele tekenen van een eetstoornis

Sommige eetstoornis symptomen zijn duidelijk: gewichtsverlies, weigeren te eten, zich terugtrekken op het toilet voor een lange tijd na een maaltijd. Maar anorexia, boulimia en binge eating (eetbuien) uiten zich ook op subtielere manieren. Hoe kan je zien of een vriend of familielid in gevaar is? Er is geen trefzekere manier omdat mensen met een eetstoornis verschillende symptomen hebben. Om maar niet te praten over persoonlijke kenmerken, een eetstoornis wordt toch vaker toegewezen aan tienermeisjes. Maar tegenwoordig hebben volwassenen en zelfs jonge kinderen het ook, dus dat zegt niets meer. Deze tekenen kùnnen jou helpen bij het spotten van een eetstoornis (of eetprobleem dat zich kan ontwikkelen tot stoornis).

1. SLECHT LICHAAMSBEELD
Negatieve of obsessieve gedachten over de lichaamsgrootte, een belangrijke factor in alle eetstoornissen, kan al in het prille begin van de ziekte optreden. Waarschuwingstekens van een slecht zelfbeeld bestaan o.a. uit negatief over zichzelf praten “Ik ben zo dik.”, “Ik heb totaal geen zelfcontrole.” etc. en een verkeerde interpretatie van opmerkingen van mensen zoals “Zo hé wat zie jij er gezond uit!” kan worden opgevat als “Zo hé jij bent dik geworden!”. Deze onzekerheid over het lichaam kan tevoorschijn komen, of erger worden, wanneer jonge meisjes zich gaan vergelijken met geïdealiseerde figuren zoals dunne actrices of zelfs Disney figuren (die worden vaak afgebeeld als slank en mooi).

2. OVERMATIGE LICHAAMSBEWEGING
sporten-Gift-AvenueOverdreven workout oefeningen/sporten wordt ook wel eens aangeduid als ‘excercise-anorexia’ en kan hand in hand gaan met afwijkend eetgedrag en het lijkt behoorlijk in opkomst te zijn. Het kan lastig zijn om buitensporig sporten of workouts doen te definiëren, vooral als je te maken hebt met atleten of ontzettend actieve jongeren. Hier zijn 2 rode vlaggen! Raakt de persoon in paniek als die een dag niet kan sporten of oefenen? En sporten ze of doen oefeningen zelfs als ze ziek zijn of een blessure hebben? Dan is dat een goede indicatie dat ze te ver gaan!

3. ANGST VOOR HET ETEN IN HET OPENBAAR
Verlegen zijn of te bewust zijn van zichzelf over het eten in het openbaar kan worden gerelateerd aan problemen met het zelfbeeld van iemand. Ze kunnen het gevoel hebben dat anderen oordelen over hetgeen ze eten, of constant opletten wat ze aan het eten zijn bijvoorbeeld. Maar het kan ook een indicatie zijn dat het eten op zichzelf is uitgegroeid tot zenuwslopend. Eten kan enorm angstaanjagend zijn voor iemand met een eetstoornis. In het openbaar eten maakt het alleen nog maar erger. Hoewel het niet willen eten in bijzijn van anderen een kenmerk is van anorexia, kan het plaatsvinden bij alle eetstoornissen. Mensen met een binge eating stoornis bijvoorbeeld zullen waarschijnlijk maar hele kleine porties eten met publiek erbij, in plaats van zich vol te proppen wanneer ze alleen zijn.

4. FIJNE LICHAAMSBEHARING
Mensen die hun lichaam voor lange tijd voeding(stoffen) ontnemen, ontwikkelen vaak zacht, donzig lichaamshaar op hun armen en andere delen van hun lichaam. Dit haar, bekend als lanugo, is een fysieke aanpassing aan het gevaarlijk lage gewicht en verlies van vet, gezien bij mensen met anorexia. Het is een symptoom van ondervoeding en een poging van het lichaam om zich warm te houden.

5. UITGEBREIDE MAALTIJDEN KOKEN VOOR ANDEREN
Hoewel mensen met anorexia misschien zelf voedsel weigeren, willen ze vaak graag andere mensen zien eten. Dit gaat soms zo ver dat ze enorme maaltijden klaarmaken voor vrienden en/of familie. Dit kan een vorm zijn van plaatsvervangend genieten of eten ‘door middel’ van anderen.

6. DROGE HUID
droge-huid-Gift-AvenueEen droge en vlekkerige huid, als gevolg van uitdroging, geeft soms het signaal af van boulimia of anorexia die al een lange tijd gaande is. Frequent overgeven en laxeermiddelen gebruiken kan je serieus uitdrogen. Een droge huid is niet het enige teken van uitdroging bij mensen met een eetstoornis. Droge mond, ingevallen ogen en wangen en ernstige evenwichtsstoornissen kunnen ook optreden. Een andere verandering in de huid wat een veel betekenend teken is van boulimia in het bijzonder, is de verschijning van eelt op de knokkels van de handen. Bekend als het teken van Russell (vernoemd naar de 1e psychiater die deze ziekte beschreef), deze beschadiging wordt veroorzaakt door het veelvuldig schrapen van de hand langs de tanden door het opwekken van overgeven.

7. KOUD
Als gevolg van ondervoeding en weinig lichaamsvet is het koud hebben een symptoom dat vaker geassocieerd wordt met anorexia dan met boulimia of binge eating. Constant klagen over het koud hebben of dikke truien en andere dikke kleding dragen ook al is het niet eens echt koud komt vaak voor bij eetstoornissen. Lichaamsvet slaat energie op en helpt het lichaam kou te weerstaan. Mensen met te weinig lichaamsvet kunnen daarom moeite hebben met het behouden van hun lichaamstemperatuur en kunnen in sommige gevallen zelfs onderkoeld raken.

8. GEZWOLLEN WANGEN
Zwelling langs de kaaklijn wordt vooral geassocieerd met boulimia, maar kan ook optreden bij een andere eetstoornis waarbij gelaxeerd wordt. De gezwollen wangen zijn een gevolg van gezwollen speekselklieren. Dit kan optreden in elke fase van de eetstoornis, afhankelijk van de persoon en hoe vaak ze laxeermiddel gebruiken.

9. FIXEREN OP ‘VEILIGE’ VOEDINGSMIDDELEN
Het volledig in beslag genomen zijn door voedsel dat bestempeld wordt als ‘veilig’ of ‘gezond’ is een kenmerk van een conditie die bekend staat als orthorexia! Hoewel het geen officiële diagnose is, kan orthorexia soms een opstapje zijn naar anorexia. Hoewel mensen met orthorexia de neiging hebben zich te focussen op de kwaliteit van eten en mensen met anorexia op de kwantiteit, kunnen deze termen soms overlappen. Sommige mensen met anorexia hebben bijvoorbeeld een zeer gelimiteerd dieet en geven de voorkeur aan het eten van steeds hetzelfde voedsel. Wanneer mensen het pad gaan bewandelen van een eetstoornis is een van de eerste tekenen het weglaten van eten waar ze eerst dol op waren of zelfs hele groepen voedingsmiddelen.

10. EET RITUELEN
Dwangmatig gedrag dat te vergelijken is met een obsessief compulsieve stoornis (OCS bekend als de Engelse term OCD) kan ook voorkomen bij een eetstoornis. Deze zogenaamde rituelen kunnen de vorm aannemen van het snijden van eten in kleine stukjes of voedsel in een bepaalde volgorde innemen. Het wordt vooral geassocieerd met anorexia (wat vaak gepaard gaat met OCS) maar kan soms ook een vroeg teken zijn van een binge eating stoornis. Rituelen zijn zowel een tactiek om niet te eten als een stukje dwangmatigheid. Als een eetstoornis begint zullen mensen vaak doen alsof ze alles eten door alles te snijden en het verspreiden van eten over hun bord, zodat het niet opvalt hoe weinig ze eten.

11. VREEMDE VOEDSEL COMBINATIES
Binge eaters staan bekend om het klaarmaken of eten van gerechten met vreemde combinaties of een mix van vreemde ingrediënten, bijvoorbeeld aardappelpuree met chocoladekoekjes of chips met citroen etc. Een recente studie wees uit dat mensen die hun eigen eten ‘brouwsel’ maken eerder kans hebben op binge eating dan mensen die gewoon teveel eten. Dit gedrag vindt vaak plaats wanneer ze alleen zijn, omdat men zich hier ook voor schaamt. En juist die schaamte kan de aandoening weer erger maken volgens het onderzoek.

-X- Mariëlle

test